Ieder jaar brengen we meer tijd door op Facebook. Facebook wordt een steeds groter deel van ons leven. We voegen steeds meer informatie toe aan onze Facebook pagina. Tegelijk maken we ons zorgen over onze privacy. Wie kan mijn status updates lezen? Wil ik dat die mensen mijn status updates kunnen lezen? Met andere woorden, is Facebook geschikt voor het doel waarvoor wij het gebruiken?
Iedereen die Facebook gebruikt zou eigenlijk verplicht de film ‘The Social Network’ moeten kijken. Deze film laat op een vermakelijke manier zien wat Facebook precies is. Dit is noodzakelijk om te begrijpen waarom Facebook is zoals het is en waarom Facebook bijvoorbeeld altijd problemen heeft met privacy instellingen. Het verhaal van Facebook kort samengevat, gaat als volgt:
Het verhaal van Facebook begint met de favoriete bezigheid van mannelijke studenten: het beoordelen van de looks van de vrouwelijke studenten. Zo ook op Harvard University. Een eerstejaars Harvard student besluit in 2003 hier een digitale versie van te maken en noemt dit FaceMash. De foto’s verkrijgt deze student door in te breken in de intranetten van verschillende studentenhuizen binnen Harvard. Een paar dagen later wordt FaceMash door het universiteitsbestuur offline gehaald, niet alleen vanwege de gestolen foto’s, maar ook omdat de website het netwerk van de universiteit overbelast. In een paar dagen is FaceMash superpopulair geworden.
Na de berisping door het universiteitsbestuur besluit Mark Zuckerberg, zoals de student heet, het anders aan te pakken. Hij bouwt een nieuwe website en in plaats van de foto’s te stelen, bouwt hij een platform waar studenten zelf hun foto kunnen publiceren. Eigenlijk geeft Zuckerberg zijn gebruikers de mogelijkheid om een digitale collage van zichzelf te maken. Deze website noemt hij The Facebook en is het begin van de website die wij nu massaal gebruiken.
The Facebook is in eerste instantie bedoeld om informatie te vinden over mensen op je school en in je klas. Daarnaast legt het de structuur van je vriendennetwerk vast en is het mogelijk om inzicht te krijgen wie de vrienden van je vrienden zijn. Het grote doel is je eigen netwerk vergroten. Om dat te bereiken is The Facebook zodanig gebouwd dat het informatie zo snel mogelijk te verspreidt onder zo veel mogelijk andere mensen. Voor veel Harvard studenten vervult dit een behoefte en zij sluiten zich aan.
Het woordje The verdwijnt en Facebook wordt opengesteld voor mensen buiten Harvard. Meer mensen gaan Facebook gebruiken waardoor het publiek van Facebook verandert. In eerste instantie sluiten meer mensen zich aan die ook hun sociale netwerk willen vergroten. Later wordt Facebook zo populair dat ook mensen die op de hoogte willen blijven van de ontwikkelingen in het leven van hun vrienden die al op Facebook zitten, zich aansluiten.
Deze mensen gaan ook hun eigen leven delen op Facebook, om hun vrienden te informeren. Ongemerkt vervult Facebook hierdoor een heel andere behoefte dan het doel waarvoor het ooit is gebouwd. Het informeren van vrienden is immers een heel ander doel dan het vergroten van je sociale netwerk. Ik zie dan ook vanalles voorbij komen op Facebook. Van foto’s van baby’s en halfnaakte kinderen tot de status van de depressie waarin een Facebook gebruiker zich bevindt. Misschien leuke informatie voor je vrienden, maar als je een collage van jezelf maakt die wordt tentoongesteld aan de hele wereld, zou je dit er dan ook in zetten?
Waarschijnlijk niet. Je wilt deze informatie delen met vrienden en niet met de rest van de wereld. Dus is Facebook niet de juiste plek om deze informatie te delen. Ok, dit is te voorkomen door het juist instellen van de privacy instellingen maar bovenstaande verklaart ook waarom Facebook pas na grote druk de privacy instellingen heeft aangepast.
Ondanks dat blijft het probleem dat Facebook 2 groepen tevreden moet houden: Mensen die op Facebook hun sociale netwerk proberen te vergroten, daarbij zoveel mogelijk berichten van anderen willen lezen en daarbij moeten slalommen om foto’s van spelende kinderen waarvan de ouders hun vrienden willen informeren en tegelijk worstelen met het gebrek aan privacy binnen Facebook. Het is duidelijk dat beide doelen niet zijn te realiseren binnen één netwerk.
Wat is dan wel de juiste plek om ontwikkelingen in je leven te delen? Het antwoord ligt wellicht dichterbij dan je denkt: Twitter. De oude slogan van Twitter is immers ‘Share your interests’. Veel mensen begrijpen niet dat mensen hun dagelijks leven delen met de hele wereld op Twitter maar doen dit ondertussen wel op Facebook. Dat begrijp ik dan weer niet. Bovendien heeft Twitter veel eenvoudigere privacy settings. Er zijn 2 opties: Deel alles met iedereen of deel alles alleen met je volgers (vrienden). Laat dat laatste nou net zijn waar Facebook gebruikers die worstelen met privacy naar op zoek zijn.
Eigenlijk sluit Facebook dus niet meer aan bij de manier waarop het door veel mensen wordt gebruikt. De vraag is of Facebook dat probleem op moet lossen door het afschermen van de privacy, of dat de gebruikers Facebook eindelijk weer eens moeten gebruiken waarvoor het is bedoeld: Het vergroten van je sociale netwerk. Wat mij betreft dat laatste. Dus alle privacy instellingen weer zover mogelijk open, en als je dingen met een beperkte groep wilt delen, ga dan op zoek naar tools die daar beter voor geschikt zijn, zoals Twitter.
Rik Mertens 